Kolorektal leiomyom, kolon ve rektum duvarının düz kas hücrelerinden (muskularis mukoza veya muskularis propria) köken alan nadir benign mezenkimal tümördür. Gastrointestinal sistemdeki leiomyomların yaklaşık %3'ü kolorektumda bulunur ve en sık rektumda görülür. Genellikle küçük (<3 cm), iyi sınırlı, asemptomatik ve insidental olarak saptanır. Gastrointestinal stromal tümörden (GIST) immünohistokimyasal olarak ayrılır: leiomyom CD117 (c-kit) ve DOG1 negatif, desmin ve SMA (düz kas aktini) pozitiftir. BT ve MR'da iyi sınırlı, homojen, yumuşak doku dansitesinde intramural kitle olarak görülür. Nekroz, hemoraji veya kistik dejenerasyon göstermez (GIST'ten farklı olarak). Malign transformasyon riski son derece düşüktür; tedavide cerrahi eksizyonu genellikle küratiftir.
Yaş Aralığı
30-70
En Sık Yaş
50
Cinsiyet
Esit
Prevalans
Nadir
Kolorektal leiomyom, barsak duvarındaki düz kas hücrelerinin benign proliferasyonundan kaynaklanır. Köken tabakasına göre iki tip ayrılır: muskularis mukozadan kaynaklananlar genellikle küçük (<1 cm), intraluminal polipoid lezyonlar olarak ortaya çıkar; muskularis propriadan kaynaklananlar ise daha büyük olabilir ve ekzofitik veya intramural büyüme paterni gösterir. Histolojik olarak iğ şekilli düz kas hücrelerinden oluşur; bu hücreler düzenli, paralel demetler halinde dizilir ve mitotik aktivite son derece düşüktür (<1/50 HPF). Düzenli hücre dizilimi ve düşük hücresel atipi nedeniyle tümör homojen yapı gösterir ve bu da görüntülemede homojen kontrastlanma ve nekroz/hemoraji yokluğuna yansır. BT'de yumuşak doku dansitesinde homojen kitle olarak görülmesinin nedeni, düz kas hücreleri ve kollajen matriksin homojen doku kompozisyonu oluşturmasıdır. MR'da T2'de orta-düşük sinyal göstermesinin nedeni, düz kas liflerinin kısa T2 relaksasyon süresidir.
İyi sınırlı, homojen, düşük-orta kontrastlanan intramural kitle — nekroz, hemoraji veya kistik değişiklik bulunmaması leiomyomun ayırıcı özelliğidir ve GIST'ten ayrımda kritik öneme sahiptir.
Kolon veya rektum duvarında iyi sınırlı, oval veya yuvarlak, homojen yumuşak doku dansitesinde (30-50 HU) intramural kitle. Kontrastsız BT'de çevre kas dansitesine yakın izodens; kontrastlı fazda düşük-orta düzeyde homojen kontrastlanma gösterir. Nekroz, hemoraji, kistik dejenerasyon veya kalsifikasyon içermez. Lezyon sınırları düzgün ve keskin olup çevre dokulara invazyon bulgusu yoktur.
Rapor Cumlesi
Rektum/kolon duvarında yaklaşık ... mm boyutunda iyi sınırlı, homojen kontrastlanan intramural kitle izlenmekte olup nekroz veya kistik dejenerasyon içermemektedir; leiomyom öncelikle düşünülmelidir.
T2 ağırlıklı görüntülerde leiomyom orta-düşük sinyal intensitesi gösterir; bu görünüm düz kas dokusunun kısa T2 relaksasyon süresini yansıtır. Sinyal homojendir ve internal hemoraji veya nekroz nedeniyle T2 hiperintensite odağı içermez. Lezyon sınırları net olup çevre dokudan temiz sınırla ayrılır.
Rapor Cumlesi
MR T2 ağırlıklı görüntülerde intramural kitle homojen orta-düşük sinyal göstermekte olup düz kas kökenli benign lezyon ile uyumludur.
T1 ağırlıklı görüntülerde leiomyom çevre kas dokusuna izodens/izointens homojen sinyal gösterir. Kontrastlı T1 sekanslarda düşük-orta düzeyde homojen kontrastlanma izlenir. Nekroz veya hemoraji odağı bulunmaz.
Rapor Cumlesi
Kitle T1 ağırlıklı görüntülerde çevre kasa izointens homojen sinyal göstermekte ve kontrastlı serilerde düşük-orta düzeyde homojen kontrastlanmaktadır.
Endorektal veya transabdominal ultrasonografide submukozal lokasyonda, iyi sınırlı, homojen hipoekoik kitle olarak görülür. Mukoza tabakası intakt olup kitle üzerinde düzgün şekilde uzanır. Doppler incelemede düşük vaskülarite gösteren minimal internal akım izlenir. Lezyon boyutu genellikle <3 cm'dir.
Rapor Cumlesi
Endorektal/transabdominal US'de rektum/kolon duvarında submukozal lokasyonda iyi sınırlı, homojen hipoekoik kitle izlenmektedir; intakt mukoza tabakası ile birlikte leiomyom ile uyumludur.
DWI'da leiomyom belirgin difüzyon kısıtlaması göstermez; ADC değerleri orta-yüksek aralıktadır. Bu bulgu, düşük hücresel yoğunluk ve iyi diferansiyasyonu yansıtır. GIST veya leiomyosarkom gibi yüksek hücresel tümörlerden bu özellik ile ayrılır.
Rapor Cumlesi
Kitlede DWI'da belirgin difüzyon kısıtlaması izlenmemekte olup ADC değerleri orta-yüksek aralıktadır; düşük hücresel yoğunluklu benign lezyon ile uyumludur.
Kontrastsız BT'de leiomyom çevre kas dokusuna izodens (30-50 HU), düzgün sınırlı intramural kitle olarak görülür. Kalsifikasyon çok nadirdir. Yağ içeriği bulunmaz (lipomdan ayırıcı). Kitle genellikle barsak lümenine doğru büyür (intraluminal) veya duvar içinde kalır (intramural); nadiren ekzofitik olabilir.
Rapor Cumlesi
Kontrastsız BT'de kolon/rektum duvarında çevre kas dokusuna izodens, düzgün sınırlı intramural kitle izlenmektedir.
Kriterler
Muskularis mukozadan kaynaklanan, genellikle küçük (<1 cm), intraluminal polipoid lezyon. Endoskopik olarak submukozal kitle şeklinde görülür. Saplı veya sapsız olabilir.
Ayirt Edici Ozellikler
Küçük boyut, intraluminal büyüme, endoskopik polipektomi ile tedavi edilebilir. BT'de genellikle tespit edilemeyecek kadar küçüktür.
Kriterler
Muskularis propriadan kaynaklanan, daha büyük olabilen (1-5 cm), intramural veya ekzofitik büyüme gösteren lezyon. BT ve MR'da tespit edilebilir boyutta. Cerrahi eksizyon gerekebilir.
Ayirt Edici Ozellikler
Daha büyük boyut, intramural/ekzofitik büyüme paterni, endorektal US'de muskularis propria katmanından köken aldığı gösterilebilir.
Kriterler
Vasküler komponent içeren leiomyom varyantı. Kolorektumda çok nadir. Düz kas hücreleri kalınlaşmış damar duvarları etrafında organize olur. Daha belirgin kontrastlanma gösterebilir.
Ayirt Edici Ozellikler
Daha yoğun kontrastlanma (vasküler komponent nedeniyle), Doppler US'de artmış vaskülarite, kolorektumda son derece nadir.
Ayirt Edici Ozellik
GIST genellikle heterojen kontrastlanma, nekroz, hemoraji veya kistik dejenerasyon gösterir ve ekzofitik büyüme paterni baskındır. Leiomyom homojen, nekrozsuz ve daha küçüktür. Kesin ayrım immünohistokimya ile yapılır (GIST: CD117+/DOG1+; Leiomyom: desmin+/SMA+).
Ayirt Edici Ozellik
Karsinoid tümör arteriyel fazda belirgin hipervasküler kontrastlanma gösterir (leiomyom düşük-orta kontrastlanır). Karsinoid genellikle rektumda küçük submukozal nodül olarak görülür ve somatostatin reseptör sintigrafisinde pozitiftir.
Ayirt Edici Ozellik
Lipom BT'de homojen yağ dansitesi (-50 ile -100 HU) ile patognomonik olarak tanınır; leiomyom yumuşak doku dansitesinde (30-50 HU) olup yağ içermez.
Ayirt Edici Ozellik
Adenokarsinom düzensiz sınırlı, heterojen kontrastlanan, çevre dokulara invazyon gösteren kitle olarak görülür. Leiomyom iyi sınırlı, homojen ve non-invazivdir. Adenokarsinom genellikle annüler kalınlaşma paterni gösterir.
Aciliyet
routineYonetim
surveillanceBiyopsi
GerekliTakip
12-monthKolorektal leiomyom benign bir tümör olup malign transformasyon riski son derece düşüktür. Küçük (<2 cm), asemptomatik lezyonlarda endoskopik takip yeterli olabilir. Semptomatik veya büyük lezyonlarda endoskopik veya cerrahi eksizyon küratiftir. GIST ekartasyonu için biyopsi (immünohistokimya) genellikle gereklidir çünkü görüntüleme tek başına kesin ayrım sağlayamaz. Rekürens oranı çok düşüktür.
Benign tümördür, malign potansiyel çok düşüktür. Küçük lezyonlar takip edilebilir. Semptomatik veya büyüyen lezyonlar endoskopik veya cerrahi olarak çıkarılır. GIST ile ayrımı immünohistokimyasal (c-KIT negatif) yapılır.