Kolorektal lipom, kolon ve rektumun submukozal tabakasından köken alan matür adipoz dokudan oluşan benign tümördür. Gastrointestinal submukozal tümörlerin ikinci en sık nedenidir ve kolon lezyonlarının yaklaşık %4'ünü oluşturur. En sık çekum, çıkan kolon ve sigmoid kolonda görülür. Genellikle asemptomatik ve insidental olarak saptanır; ancak büyük lipomlar (>4 cm) intususepsiyon, obstrüksiyon veya kanamalara neden olabilir. BT'de homojen yağ dansitesi (-50 ile -100 HU) patognomonik tanısal bulgudur ve genellikle ek görüntüleme gerektirmez. Malign transformasyon riski yoktur; semptomatik lezyonlarda endoskopik veya cerrahi eksizyon küratiftir.
Yaş Aralığı
40-70
En Sık Yaş
55
Cinsiyet
Kadin baskin
Prevalans
Nadir Değil
Kolorektal lipom, submukozal tabakadaki adipositlerin (yağ hücreleri) benign proliferasyonundan kaynaklanır. Matür adipoz doku lobüler yapıda organize olur ve ince fibröz septalar ile çevrelenir; bu organizasyon histolojik olarak vücudun diğer bölgelerindeki lipomlarla identiktir. Tümör çevre dokuya invaze etmez ancak büyüdükçe mukozaya bası yaparak lümene doğru protrüde olur (polipoid görünüm). Büyük lipomlar (>4 cm) peristaltik dalgalar tarafından lümen içinde çekilebilir ve intususepsiyona lead point olabilir; bu durum venöz konjesyon ve iskemiye yol açabilir. BT'de patognomonik yağ dansitesi (-50 ile -100 HU) görülmesinin nedeni, adipoz dokunun yüksek trigliserit içeriği ve düşük atom numarası/elektron yoğunluğu nedeniyle X-ışını atenuasyonunun çevre yumuşak dokudan belirgin şekilde düşük olmasıdır. MR'da yağ sinyali T1'de parlak (kısa T1 relaksasyon — metilen protonları) ve yağ baskılama sekanslarında sinyal kaybı olarak ortaya çıkar.
Kontrastsız BT'de submukozal lokasyonda -50 ile -100 HU arasında homojen yağ dansitesi — lipomun patognomonik bulgusudur ve başka hiçbir kolorektal lezyonda görülmez (liposarkom hariç, ancak o heterojendir).
Kontrastsız BT'de kolonda iyi sınırlı, oval veya yuvarlak, homojen yağ dansitesinde (-50 ile -100 HU) submukozal kitle. İç yapı homojendir; yumuşak doku komponenti, kalsifikasyon veya kontrastlanma içermez. Kitle üzerindeki mukoza tabakası intakt ve düzgündür. Submukozal lokasyon, lezyonun barsak duvarı ile lümen arasındaki konumundan anlaşılır.
Rapor Cumlesi
Kolonda submukozal lokasyonda yaklaşık ... mm boyutunda, homojen yağ dansitesinde (-... HU) iyi sınırlı kitle izlenmekte olup kolorektal lipom ile uyumludur.
T1 ağırlıklı görüntülerde belirgin hiperintens sinyal gösteren iyi sınırlı kitle. Sinyal intensitesi subkutanöz yağ ile eşdeğerdir. T1 parlak sinyal, kısa T1 relaksasyon süresinden kaynaklanır (trigliserit metilen protonlarının verimli spin-lattice relaksasyonu). Kitle homojendir ve internal septa dışında yumuşak doku komponenti içermez.
Rapor Cumlesi
MR T1 ağırlıklı görüntülerde kitle subkutanöz yağ ile eşdeğer hiperintens sinyal göstermekte olup makroskopik yağ içeriği ile uyumludur.
Yağ baskılamalı sekanslarda (STIR veya frequency-selective fat sat) kitlenin sinyali tamamen kaybolur; bu bulgu makroskopik yağ içeriğini doğrular. Sinyal kaybı homojen ve tam olmalıdır; fokal sinyal retansiyonu (yağ baskılanmayan alan) yumuşak doku komponentini düşündürür ve liposarkom ayırıcı tanısını gündeme getirir.
Rapor Cumlesi
Yağ baskılamalı sekanslarda kitlenin sinyali tamamen kaybolmakta olup makroskopik yağ içeriği doğrulanmaktadır; benign lipom ile tam uyumludur.
Ultrasonografide submukozal lokasyonda iyi sınırlı, homojen hiperekoik kitle olarak görülür. Ekojenite subkutanöz yağ ile benzerdir. Posterior akustik güçlenme izlenebilir. Mukoza tabakası intakt olup kitle üzerinde düzgün şekilde uzanır. Doppler incelemede vaskülarite göstermez.
Rapor Cumlesi
Ultrasonografide kolonda submukozal lokasyonda iyi sınırlı, homojen hiperekoik, avasküler kitle izlenmekte olup lipom ile uyumludur.
Kontrastlı BT'de lipom kontrastlanma göstermez; dansite kontrastsız taramadaki değerlerle aynı kalır. Bu bulgu, lezyonun avasküler yapısını ve benign karakterini doğrular. İnce septa hafif kontrastlanabilir ancak ana kitlenin dansitesi değişmez. Kontrastlanma gösteren yumuşak doku komponentinin varlığı liposarkom tanısını düşündürür.
Rapor Cumlesi
Kontrastlı serilerde kitlenin kontrastlanma göstermediği doğrulanmaktadır; avasküler yağ dansitesinde lezyon ile benign lipom tanısı desteklenmektedir.
Büyük lipomlar (>4 cm) intususepsiyon lead point'i olarak karşımıza çıkabilir. Bu durumda target sign içinde yağ dansitesinde kitle (lead point) saptanır. Lipomun yağ dansitesi, lead point'in benign lipom olduğunu intususepsiyon bağlamında bile tanımlanabilir kılar. Proksimal barsak dilatasyonu ve hava-sıvı seviyeleri eşlik edebilir.
Rapor Cumlesi
İntususepsiyon kitlesi içinde yağ dansitesinde lead point saptanmakta olup lipom-ilişkili intususepsiyon düşünülmektedir.
Kriterler
Submukozal tabakadan kaynaklanan, intakt mukoza ile kaplı, intraluminal polipoid veya sesil kitle. En sık tip; çekum ve çıkan kolonda baskın.
Ayirt Edici Ozellikler
Homojen yağ dansitesi, kontrastlanma yok, endoskopide cushion sign pozitif.
Kriterler
4 cm'den büyük lipom; intususepsiyon, obstrüksiyon veya kanama riski taşır. Cerrahi endikasyonu olan semptomatik grup.
Ayirt Edici Ozellikler
Aynı yağ dansitesi ancak büyük boyut, obstrüksiyon bulguları eşlik edebilir, intususepsiyon lead point olabilir.
Kriterler
Submukoza dışında, subseroza veya muskularis propria içinde yerleşen nadir lipom varyantı. Ekzofitik büyüme gösterebilir. BT'de perikolik yağ dansitesinde kitle olarak görülür.
Ayirt Edici Ozellikler
Ekzofitik büyüme paterni, perikolik lokasyon, aynı yağ dansitesi. Liposarkom ayırıcı tanısında homojenlik önemli.
Ayirt Edici Ozellik
Leiomyom yumuşak doku dansitesinde (30-50 HU) olup yağ içermez; lipom ise patognomonik yağ dansitesindedir (-50 ile -100 HU).
Ayirt Edici Ozellik
GIST yumuşak doku dansitesinde heterojen kontrastlanan kitle olup yağ içermez; lipom homojen yağ dansitesinde ve avaskülerdir.
Ayirt Edici Ozellik
Adenomatöz polip yumuşak doku dansitesinde kontrastlanan intraluminal lezyon; lipom yağ dansitesinde kontrastlanmayan submukozal kitledir.
Ayirt Edici Ozellik
Liposarkom heterojen yapıda olup yağ dansitesi yanında yumuşak doku komponenti, kalın septa ve kontrastlanma gösterir; lipom homojen yağ sinyali ve kontrastlanma yokluğu ile ayrılır.
Aciliyet
routineYonetim
conservativeBiyopsi
Gerekli DegilTakip
no-follow-upKolorektal lipom benign bir tümör olup malign transformasyon riski yoktur. Küçük (<4 cm), asemptomatik lipomlar takip gerektirmez; BT'de yağ dansitesi tanı koyduktan sonra ek inceleme gerekmez. Semptomatik veya büyük (>4 cm) lipomlar endoskopik polipektomi veya cerrahi eksizyon ile tedavi edilir. İntususepsiyon gelişen vakalarda cerrahi rezeksiyon gereklidir. Rekürens oranı son derece düşüktür.
Benign lezyon olup tedavi gerektirmez. Büyük lipomlar (>4 cm) intususepsiyona veya obstrüksiyona neden olabilir. Yağ dansitesi ile kesin tanı konulur, biyopsi gerekmez.