Seminal vezikül kisti, seminal vezikül içinde veya çevresinde gelişen kistik lezyondur. Konjenital veya edinsel olabilir. Konjenital formu genellikle Wolff kanalı anomalileri ile ilişkilidir ve Zinner sendromu (ipsilateral renal agenezi + seminal vezikül kisti + ejekulator kanal obstrüksiyonu) triadının bir parçası olabilir. Edinsel formları seminal vezikül obstrüksiyonu, kronik enfeksiyon veya post-cerrahi değişikliklerden kaynaklanır. Çoğu asemptomatiktir ve insidental olarak saptanır, ancak büyük kistler pelvik ağrı, dizüri, ejekülasyon ağrısı veya infertiliteye neden olabilir. mpMRI'da T2 hiperintens, kontrastlanma göstermeyen, iyi sınırlı kistik lezyon olarak izlenir. PI-RADS v2.1 sınıflamasında benign bir bulgu olarak değerlendirilir ve skorlamaya dahil edilmez.
Yaş Aralığı
20-50
En Sık Yaş
35
Cinsiyet
Erkek baskin
Prevalans
Nadir Değil
Konjenital seminal vezikül kistleri, Wolff (mezonefrik) kanalının distal segmentinin atrezi veya ektopik drenajı sonucu gelişir. Wolff kanalı embriyolojik olarak üreter tomurcuğu, epididim, vas deferens, seminal vezikül ve ejekulator kanalın ortak prekürsörüdür — bu nedenle anomali tüm bu yapıları etkileyebilir ve ipsilateral renal agenezi ile birlikte görülür (Zinner sendromu). Ejekulator kanal obstrüksiyonu seminal vezikül sekresyonlarının birikmesine ve kistik dilatasyona yol açar. Edinsel kistler kronik prostatit, seminal vezikülit veya cerrahi sonrası fibrozis ile ejekulator kanal tıkanması sonucu oluşur. Görüntülemede kist saf sıvı veya proteinöz sekresyon içerdiğinden T2'de parlak, T1'de karanlık (basit sıvı) veya parlak (proteinöz/hemorajik) sinyal verir. Kontrastlanma olmaması, kist duvarının avasküler basit epitel ile döşeli olmasından kaynaklanır.
Genç erkek hastada seminal vezikülde T2 hiperintens kistik lezyon saptandığında ipsilateral böbrek aranmalıdır. İpsilateral renal agenezi varlığı Zinner sendromunu doğrular — Wolff kanalı anomalisinin tam spektrumunu temsil eder. Bu triad patognomoniktir ve konjenital seminal vezikül kistinin en önemli tanısal ipucudur. Ejekulator kanal obstrüksiyonu MRI'da ejekulator kanalın dilate görünmesi veya seminal veziküldeki sıvı birikiminin dolaylı kanıtı olarak değerlendirilir.
T2 ağırlıklı görüntülerde seminal vezikül bölgesinde belirgin hiperintens (sıvı sinyali), iyi sınırlı, ince duvarlı kistik lezyon. Genellikle oval veya tubüler morfolojide olup seminal vezikülün normal anatomik konfigürasyonunu takip eder. İç yapı homojenik olup septa veya solid komponent içermez (basit kist). Proteinöz içerik varlığında sinyal heterojen olabilir ancak yine de hiperintens kalır.
Rapor Cumlesi
Seminal vezikülde T2 ağırlıklı görüntülerde belirgin hiperintens sinyal veren, iyi sınırlı kistik lezyon izlenmekte olup seminal vezikül kisti ile uyumludur.
T1 ağırlıklı görüntülerde basit sıvı içerikli kistler hipointenstir (su sinyali). Proteinöz veya hemorajik içerikli kistler T1'de hiperintens olabilir. Bu sinyal varyasyonu kist içeriğinin niteliğini yansıtır ve benignite/malignite ayrımında değil, içerik karakterizasyonunda önemlidir.
Rapor Cumlesi
Seminal vezikül kisti T1 ağırlıklı görüntülerde hipointens/hiperintens sinyal göstermekte olup basit/proteinöz içerik ile uyumludur.
Difüzyon ağırlıklı görüntülerde basit kist difüzyon kısıtlaması göstermez — yüksek b-değerlerinde sinyal düşer ve ADC haritasında yüksek sinyal (uzun ADC değeri) izlenir. Bu bulgu kistin basit sıvı içerdiğini ve sellüler solid komponent bulunmadığını doğrular. Enfekte kist veya apse durumunda difüzyon kısıtlaması görülebilir.
Rapor Cumlesi
Seminal vezikül kisti difüzyon kısıtlaması göstermemekte olup basit kistik yapı ile uyumludur.
Kontrastlı sekanslarda kist kontrastlanma göstermez — ince duvar zayıf kontrastlanma gösterebilir ancak solid komponent veya nodüler kontrastlanma yoktur. Kontrastlanma olmaması lezyonun avasküler basit kistik yapısını doğrular ve solid tümörlerden (özellikle seminal vezikül invazyonu gösteren prostat kanseri) ayırır.
Rapor Cumlesi
Kontrastlı sekanslarda kontrastlanma göstermeyen seminal vezikül kisti, benign kistik yapı ile uyumludur; seminal vezikül invazyonu bulgusu saptanmamıştır.
Transrektal ultrasonografide (TRUS) seminal vezikül bölgesinde anekoik veya hipoekoik, iyi sınırlı, kistik lezyon. Posterior akustik amplifikasyon izlenir. Normal seminal vezikül anatomisine uygun lokasyonda, prostatın posterosüperiorunda yer alır. İnce duvar ve iç eko yokluğu basit kist ile uyumludur.
Rapor Cumlesi
TRUS'da seminal vezikülde anekoik, posterior akustik amplifikasyon gösteren kistik lezyon izlenmekte olup seminal vezikül kisti ile uyumludur.
BT'de seminal vezikül bölgesinde su dansitesinde (0-20 HU), iyi sınırlı, kontrastlanma göstermeyen kistik lezyon. İnce düzgün duvar. Prostatın posterosüperiorunda, normal seminal vezikül lokasyonunda. BT seminal vezikül kistinin tanısında MRI'dan daha az duyarlıdır ancak büyük kistleri saptayabilir ve ipsilateral renal agenezinin değerlendirilmesinde önemlidir.
Rapor Cumlesi
BT'de seminal vezikül bölgesinde su dansitesinde, kontrastlanma göstermeyen kistik lezyon izlenmekte olup seminal vezikül kisti ile uyumludur.
Kriterler
Wolff kanalı anomalisi ile ilişkili. İpsilateral renal agenezi ve ejekulator kanal obstrüksiyonu ile birlikte triad oluşturur. Genellikle 20-40 yaş arası genç erkeklerde tanı alır. Tek taraflı seminal vezikül kisti + ipsilateral böbrek yokluğu tanıyı doğrular.
Ayirt Edici Ozellikler
Genç hasta, unilateral, ipsilateral renal agenezi, ejekulator kanal dilatasyonu, vas deferens anomalisi olabilir
Kriterler
Kronik prostatit, seminal vezikülit, pelvik cerrahi veya radyoterapi sonrası oluşur. Ejekulator kanal obstrüksiyonu edinsel nedenlere bağlıdır. Bilateral olabilir. İleri yaşta daha sık. Renal anomali eşlik etmez.
Ayirt Edici Ozellikler
İleri yaş, cerrahi/RT öyküsü, bilateral olabilir, böbrek anomalisi yok, enfeksiyöz öykü
Kriterler
Boyut >5 cm veya semptomatik (pelvik ağrı, dizüri, ejekülasyon ağrısı, infertilite). İnfekte olabilir — bu durumda difüzyon kısıtlaması gösterir. Mesane veya rektum basısı yapabilir. Cerrahi eksizyon veya perkütan drenaj gerektirebilir.
Ayirt Edici Ozellikler
>5 cm, semptomatik, bası bulguları, enfeksiyon riski, cerrahi/drenaj endikasyonu
Ayirt Edici Ozellik
Müllerian kanal kisti orta hattadır ve prostatın üstüne uzanır (armut şekli). Seminal vezikül kisti ise lateralde, seminal vezikül anatomisini takip eder. Müllerian kanal kisti verumontanum düzeyinden başlar ve kraniale uzanır — seminal vezikül kisti ise seminal vezikül bölgesinde lokalize kalır.
Ayirt Edici Ozellik
Utrikül kisti orta hattadır, verumontanum düzeyindedir ve prostatın ÜSTÜNE UZANMAZ (küçük ve sınırlı). Seminal vezikül kisti ise lateralde ve prostatın dışında seminal vezikül bölgesinde yer alır. Utrikül kisti genellikle <10 mm ve prostat içinde kalır.
Ayirt Edici Ozellik
Prostat adenokarsinomu seminal vezikülü invaze ettiğinde (T3b) fokal T2 hipointensite ve kontrastlanma gösterir. Seminal vezikül kisti ise T2 hiperintens, kontrastlanma göstermez. SVI'da seminal vezikülün normal tubüler yapısı bozulur, kitle etkisi oluşur — kistte yapı korunur ve kistik morfoloji devam eder.
Ayirt Edici Ozellik
Prostat apsesi difüzyon kısıtlaması gösterir (DWI hiperintens, ADC düşük), kalın irregüler duvar ve çevre doku inflamasyonu (ödem) eşlik eder. Seminal vezikül kisti difüzyon kısıtlaması göstermez, ince düzgün duvar ve çevre doku reaksiyonu yoktur. Klinik olarak apse ateş ve lökositoz ile prezente olur.
Aciliyet
routineYonetim
conservativeBiyopsi
Gerekli DegilTakip
no-follow-upAsemptomatik seminal vezikül kistleri benign bulgulardır ve tedavi veya takip gerektirmez. PI-RADS v2.1'de benign bulgu olarak değerlendirilir — prostat kanseri taramasında skorlamayı etkilemez. Semptomatik büyük kistler (pelvik ağrı, dizüri, infertilite) cerrahi eksizyon veya transrektal aspirasyon ile tedavi edilebilir. Zinner sendromu şüphesinde üst üriner sistem ve ipsilateral böbrek değerlendirilmelidir. İnfertilite yakınması olan hastalarda ejekulator kanal obstrüksiyonu değerlendirilmeli ve üroloji konsültasyonu yapılmalıdır.
Seminal vezikül kistleri genellikle asemptomatiktir. Semptomatik olanlarda hemospermi, perineal ağrı veya dizüri görülebilir. Zinner sendromunda ipsilateral renal agenezi araştırılmalıdır. Tedavi sadece semptomatik kistlerde gereklidir (aspirasyon veya eksizyon).