OPLL (Posterior Longitudinal Ligaman Ossifikasyonu), posterior longitudinal ligamanın (PLL) heterotopik ossifikasyonudur. Servikal bölge en sık tutulur (%70) ve C2-C6 seviyeleri predileksiyon gösterir. Asya popülasyonunda belirgin şekilde daha sıktır (%2-4 Japonya vs <%0.5 Batı toplumları). Spinal kanal daralmasına neden olarak progresif miyelopati geliştirebilir. Dört tipi tanımlanmıştır: segmental (izole vertebra gövdesi arkası), kontinü (multipl seviye kesintisiz), mikst (segmental + kontinü), sirkumskript (disk seviyesi arkasında izole). BT tanıda altın standarttır — vertebra posterior yüzeyinde PLL boyunca lineer ossifikasyon net izlenir. MR spinal kord kompresyonunu ve miyelopatik sinyal değişikliklerini değerlendirir. Kanal çapının %60'tan fazla kompromize olduğu olgularda cerrahi dekompresyon gerekir.
Yaş Aralığı
40-75
En Sık Yaş
55
Cinsiyet
Erkek baskin
Prevalans
Nadir Değil
OPLL'de posterior longitudinal ligaman içindeki fibroblastlar, genetik ve mekanik faktörlerin etkisiyle osteoblast benzeri hücrelere dönüşür (metaplazi) ve heterotopik kemik oluşumu başlar. Bu süreçte BMP-2 (Bone Morphogenetic Protein-2), TGF-beta ve COL6A1 gibi genlerin rolü gösterilmiştir. Ossifikasyon, ligaman içinde enkondral ossifikasyon yoluyla ilerler — kıkırdak ara fazı takiben kemik oluşumu gerçekleşir. Oluşan kemik yapısı PLL boyunca lineer bir plak şeklinde büyür ve spinal kanalın anterior duvarını daraltır. BT'de bu ossifiye plak, vertebra posterior yüzeyinde yüksek dansiteli (~500-1000 HU) lineer yapı olarak izlenir — çevreleyen düşük dansiteli epidural yağ ve CSF ile belirgin kontrast oluşturur. MR'da ossifiye ligaman T1 ve T2'de hipointenstir çünkü kortikal kemik proton yoğunluğu çok düşüktür. Spinal kord kompresyonu geliştiğinde kord içinde T2 hiperintens miyelopatik sinyal değişiklikleri izlenir — bu, aksonal hasar ve gliozisi yansıtır. Servikal bölgenin predileksiyonu, bu bölgedeki dinamik yüklenmenin (fleksiyon-ekstansiyon) PLL'ye en fazla mekanik stres uygulamasından kaynaklanır. Asya popülasyonlarındaki yüksek prevalans, COL6A1 ve diğer genetik varyantların bu topluluklardaki sıklığı ile açıklanır.
OPLL'nin imza bulgusu, aksiyel BT'de vertebra gövdesi posterior yüzeyinde spinal kanal içine doğru protrüde olan lineer yüksek dansiteli ossifikasyon plağıdır. Bu plak, PLL'nin heterotopik ossifikasyonunu temsil eder ve normal PLL'den (MR'da ince lineer yapı) belirgin şekilde kalınlaşmıştır. Ossifiye plak ile spinal kord arasındaki mesafe, miyelopati riskini belirler.
Vertebra gövdesi posterior yüzeyinde PLL boyunca lineer yüksek dansiteli ossifikasyon. Aksiyel kesitlerde spinal kanalın anterior duvarında kalınlaşmış ossifiye plak olarak izlenir. Ossifikasyon kalınlığı birkaç mm'den >10 mm'ye kadar değişebilir. Sagittal reformat'ta ossifikasyonun kraniokaudal uzanımı ve tipi (segmental/kontinü/mikst/sirkumskript) değerlendirilir.
Rapor Cumlesi
Servikal omurgada C___-C___ seviyeleri arasında posterior longitudinal ligaman boyunca ___ mm kalınlığında lineer ossifikasyon izlenmekte olup OPLL (___ tip) ile uyumludur; spinal kanal anterior-posterior çapı ___ mm olarak ölçülmüştür.
Spinal kord kompresyonu ve miyelopatik sinyal değişiklikleri: OPLL'nin spinal korda bası yaptığı seviyede T2A'da kord içinde hiperintens sinyal (miyelomalazi/gliozis). T1A'da hipointens sinyal (ciddi olgularda). Kord kompresyonunun derecesi ve miyelopatik değişikliklerin yaygınlığı cerrahi kararı ve prognozu belirler.
Rapor Cumlesi
C___-C___ düzeyinde OPLL'ye bağlı spinal kord kompresyonu ve T2A'da kord içinde hiperintens miyelopatik sinyal değişikliği izlenmekte olup nöroşirürji konsültasyonu önerilir.
OPLL'nin dört tipi BT sagittal reformat ile sınıflandırılır: (1) Segmental — izole bir veya birkaç vertebra gövdesi arkasında, disk seviyeleri tutulmamış; (2) Kontinü — multipl ardışık seviyede disk seviyelerini de kapsayan kesintisiz ossifikasyon; (3) Mikst — segmental ve kontinü tiplerin kombinasyonu; (4) Sirkumskript — izole olarak disk seviyesi arkasında. Kontinü tip en ciddi kanal daralmasına ve en kötü prognoza sahiptir.
Rapor Cumlesi
OPLL ___ tip olarak sınıflandırılmış olup C___'den C___'ye kadar uzanım göstermektedir; en belirgin kanal daralması C___ düzeyindedir.
MR'da ossifiye PLL plağı T1 ve T2'de hipointens sinyal gösterir (kortikal kemik — sinyal void). Çevreleyen hiperintens epidural yağ (T1'de parlak) ile kontrast oluşturur. Ossifikasyonun boyutu MR'da olduğundan küçük görülebilir — bu nedenle BT ile karşılaştırma önerilir.
Rapor Cumlesi
MR'da servikal spinal kanalın anterior duvarında hipointens ossifiye plak izlenmekte olup OPLL ile uyumludur; kesin boyut ve tip değerlendirmesi için BT korelasyonu önerilir.
Spinal kanal kompromis oranı ölçümü: ossifikasyon kalınlığının spinal kanal anteroposterior çapına oranı. %40'ın altında genellikle asemptomatik, %40-60 arası miyelopati riski artmış, %60'ın üzerinde miyelopati riski çok yüksek ve cerrahi endikasyonu güçlü. BT aksiyel kesitlerde en dar seviyede ölçülür.
Rapor Cumlesi
C___ düzeyinde OPLL'ye bağlı spinal kanal anteroposterior çapı ___ mm'ye daralmış olup kanal kompromis oranı %___ olarak hesaplanmıştır; bu oran cerrahi dekompresyon endikasyonunu desteklemektedir.
Kriterler
Ossifikasyon izole bir veya birkaç vertebra gövdesi arkasında sınırlı, disk seviyeleri tutulmamış.
Ayirt Edici Ozellikler
En hafif form, genellikle asemptomatik. Kanal daralması minimal. Konservatif takip yeterli olabilir.
Kriterler
Multipl ardışık seviyede disk seviyelerini de kapsayan kesintisiz ossifikasyon.
Ayirt Edici Ozellikler
En ciddi form. Uzun segment kanal daralması. Miyelopati riski en yüksek. Cerrahi planlama daha karmaşık (uzun segment dekompresyon).
Kriterler
Segmental ve kontinü tiplerin kombinasyonu.
Ayirt Edici Ozellikler
Prognoz ve tedavi, dominant komponent ve kanal daralma derecesine göre belirlenir.
Kriterler
İzole olarak disk seviyesi arkasında ossifikasyon.
Ayirt Edici Ozellikler
Disk herniasyonu ile karışabilir ancak BT'de ossifiye yapı net ayrılır. Fokal tedavi mümkün.
Ayirt Edici Ozellik
DISH anterior (ALL), OPLL posterior (PLL); DISH torakal dominant, OPLL servikal dominant; DISH nadiren kanal daralması yapar
Ayirt Edici Ozellik
AS'de sakroileit + sindesmofitler + faset ankiloz, enflamatuar süreç; OPLL'de izole PLL ossifikasyonu, sakroileit yok, non-enflamatuar
Ayirt Edici Ozellik
Sakral yetmezlik fraktüründe sakral kanat ödemi, OPLL'de servikal PLL ossifikasyonu; tamamen farklı lokasyon ve patoloji
Aciliyet
urgentYonetim
surgicalBiyopsi
Gerekli DegilTakip
6-monthOPLL, progresif spinal kanal daralmasına ve servikal miyelopatiye yol açabilir. Kanal kompromisi >%60 veya semptomatik miyelopati varlığında cerrahi dekompresyon (anterior korpektomi + füzyon veya posterior laminoplasti) endikedir. Anterior yaklaşımda ossifiye PLL'nin çıkarılması dural yırtık riskini artırır. Asemptomatik olgularda 6-12 aylık MR + BT takibi ile progresyon değerlendirilir. Servikal travma sonrası akut miyelopati riski nedeniyle OPLL tanılı hastalarda boyunluk ve travma önlemleri önerilir.
OPLL progresif spinal kanal daralmasına ve servikal miyelopatiye yol açabilir. Kanal çapının %60'tan fazla daraldığı olgularda cerrahi dekompresyon (anterior korpektomi veya posterior laminoplasti) gerekir. Servikal travma sonrası akut kötüleşme riski vardır. Düzenli nörolojik ve radyolojik takip önerilir.