Ozofagus lipomu, submukozal yag dokusundan koken alan nadir benign mezenkimal tumordur ve tum ozofagus tumorlerinin %1'inden azini olusturur. Tum gastrointestinal lipomlar icinde ozofagus en nadir yerlesim yeridir; kolon ve ince barsak cok daha sik tutulur. Genellikle 40-60 yas arasinda gorulur ve cinsiyet farki belirgin degildir. Cogu lipom asemptomatik ve insidental bulgudur; ancak buyuk lezyonlar (>4 cm) disfaji, odinofaji veya obstruksiyon belirtilerine neden olabilir. BT'de yag dansitesi (-50 ile -120 HU arasi) patognomoniktir ve baska hicbir tetkik gerekmez. MR'da T1 agirlikli goruntulerde yuksek sinyal ve yag baskilamada belirgin sinyal kaybi taniyi dogrular. Malign transformasyon riski yoktur. Semptomatik lezyonlarda endoskopik veya cerrahi eksizyon kuratiftir.
Yaş Aralığı
40-80
En Sık Yaş
60
Cinsiyet
Esit
Prevalans
Nadir
Lipom, matur adipositlerin benign proliferasyonundan olusur ve ince fibroz kapsul ile cevrelenmistir. Ozofagus submukozasinda yag dokusu minimal oldugu icin ozofageal lipom son derece nadirdir. Tumor tamamen matur yag hucrelinden olusur — atipik mitotik figur veya lipoblast icermez (liposarkomdan ayirici ozellik). Homojen yag icerigi, goruntuleme bulgularinin temelini olusturur: yag dokusunun dusuk X-isini atenuasyonu (yag molekullerinin dusuk elektron yogunlugu ve dusuk atom numarasi) BT'de -50 ile -120 HU arasinda negatif dansite degerleri uretir. MR'da yag protonlarinin kisa T1 relaksasyon suresi, T1 agirlikli goruntulerde yuksek sinyal olarak gorulur. Yag baskilama sekanslarinda (STIR veya frekans-selektif yag baskilama) uygulan inversiyon pulsu veya frekans-selektif RF pulsu yag protonlarinin sinyalini selektif olarak baskilar — bu da lipomda belirgin sinyal kaybina neden olur ve taniyi kesinlestirir. Lipomlar cok yavas buyur, muhtemelen kromozomal anomaliler (12q13-15 translokasyonlari) patogenezde rol oynar. Malign transformasyon bildirilmemistir.
BT'de homojen yag dansitesi (-50 ile -120 HU), ozofagus lipomunu diger tum submukozal tumorlerden ayiran patognomonik bulgudur. Tek basina diagnostiktir ve ek tetkik gerektirmez.
Kontrastsiz BT'de ozofagus duvarinda homojen yag dansiteli (-50 ile -120 HU) iyi sinirli submukozal kitle. Dansite degerleri subkutan yag dokusu ile identiktir. Ince kapsul yuksek dansite halkasi olarak gorulebilir. Ic yapida kalsifikasyon, yumusak doku komponenti veya septasyon bulunmaz. Bu homojen yag dansitesi lipom icin patognomoniktir ve tek basina tanisaldir.
Rapor Cumlesi
Ozofagus duvarinda homojen yag dansiteli (-XX HU), iyi sinirli submukozal kitle izlenmektedir; bu gorunum lipom icin patognomoniktir.
Kontrastli BT'de lipom kontrastlanma gostermez. Arteriyel ve portal venoz fazlarda lezyonun dansite degerleri kontrastsiz taramadaki degerlerle aynidir. Bu avaskularite, tumorun tamamen matur adipositlerden olusmasi ve kapiller damar agi icermemesinden kaynaklanir. Kontrastlanma olmamasi benign yag tumoru tanisini destekler ve lipomun liposarkomdan (heterojen kontrastlanan yumusak doku komponenti iceren) ayriminda onemlidir.
Rapor Cumlesi
Lezyon kontrastli serilerde kontrastlanma gostermemektedir; bu avaskler ozellik benign lipom tanisi ile uyumludur.
T1 agirlikli goruntulerde lipom subkutan yag ile izointens yuksek sinyal gosterir. Sinyal homojen ve uniformdur. Ince kapsul dusuk sinyalli ince cizgi olarak gorulebilir. Ic yapida heterojenite, nodularite veya kontrastlanan komponent bulunmaz. Bu homojen T1 hiperintens sinyal, yag icerigini gucluce dusundurur ancak kesin tani icin yag baskilama sekansinda sinyal kaybi gereklidir.
Rapor Cumlesi
Lezyon T1 agirlikli goruntulerde subkutan yag ile izointens homojen yuksek sinyal gostermektedir; yag icerikli lezyon ile uyumludur.
Yag baskilama sekanslarinda (STIR veya frekans-selektif yag baskilama) lipomda belirgin ve homojen sinyal kaybi izlenir. Sinyal kaybi tum lezyon boyunca uniformdur — fokal korunmus alanlar yoktur. Bu bulgu lezyonun tamamen yag icerikli oldugunu kesin olarak kanitlar ve T1 hiperintens sinyal gosteren diger lezyonlardan (melanom metastazi, hemorajik lezyon) ayirmada kritiktir. Liposarkomda ise yag baskilamada sinyal kaybi gosteren alanlarin yaninda sinyal korunan yumusak doku komponentleri mevcuttur.
Rapor Cumlesi
Lezyon yag baskilama sekansinda homojen ve tam sinyal kaybi gostermektedir; bu bulgu lezyonun tamamen yag icerikli oldugunu kanitlamakta olup lipom tanisi kesinlesmistir.
EUS'ta submukozal yerlesimli, hiperekojenik, homojen, oval kitle. Yag iceriginin yuksek akustik empedansi cevreye gore daha parlak goruntulemeye neden olur. Lezyon komprese edilebilir (yumusak yag dokusu) ve posterior akustik golgelenme gostermez. Muskular tabaka intakt ve lezyondan ayridir. Duzgun sinirlar ve homojen ic yapi benigniteyi destekler.
Rapor Cumlesi
EUS'ta ozofagus duvarinin submukozal tabakasindan kaynaklanan, iyi sinirli, homojen hiperekojenik kitle izlenmektedir; yag icerikli submukozal lezyon (lipom) ile uyumludur.
T2 agirlikli goruntulerde lipom intermediate-yuksek sinyal gosterir, subkutan yag ile izointenstir. Sinyal homojendir. T2'de yag sinyali sekansin tipine ve parametrelere bagli olarak degiskenlik gosterebilir (fast spin-echo sekanslarda yag parlak, konvansiyonel spin-echo'da daha az parlaktir). STIR sekansinda sinyal tamamen baskilanir.
Rapor Cumlesi
Lezyon T2 agirlikli goruntulerde subkutan yag ile izointens homojen intermediate-yuksek sinyal gostermektedir.
Kriterler
Tamamen matur adipositlerden olusur. Homojen yag dansitesi, kontrastlanma yok. En sik tip.
Ayirt Edici Ozellikler
BT'de uniform -50 ile -120 HU, MR yag baskilamada tam sinyal kaybi. Yumusak doku komponenti yok.
Kriterler
Yag dokusu ile fibroz doku karisimindan olusur. BT'de yag dansitesine ek olarak yumusak doku dansiteli ince septalar gorulebilir. Yine benign.
Ayirt Edici Ozellikler
BT'de yag dansitesi icinde ince yumusak doku septalari. MR'da yag baskilamada buyuk kismi sinyal kaybeder, septalar korunur. Kontrastlanma minimal.
Kriterler
Yag dokusu ile vaskuler elemanlar iceren nadir varyant. Matur adipositler arasinda kapiller damarlar bulunur. Agri ile iliskili olabilir (diger lipomlardan farkli).
Ayirt Edici Ozellikler
BT'de yag dansitesi icinde hafif kontrastlanan vaskuler komponent gorulebilir. MR'da vaskuler akis boylugu (flow voids) izlenebilir. Yag baskilamada buyuk kismi sinyal kaybeder.
Ayirt Edici Ozellik
Fibrovaskler polip hem yag hem yumusak doku dansitesi icerir (mikst dansite) — lipomun homojen yag dansitesinden farklidir. Fibrovaskler polip genellikle uzun, pedunkule ve ust ozofagustan koken alir.
Ayirt Edici Ozellik
Leiomyom yumusak doku dansiteli (30-50 HU) kitle olup yag dansitesi gostermez. Muskular tabakadan kaynaklanir (4. tabaka), lipom ise submukozaldir (3. tabaka).
Ayirt Edici Ozellik
Liposarkom yag icermekle birlikte non-adipoz yumusak doku komponentleri (kalin septalar, nodullar), heterojenisite ve kontrastlanan alanlar icerir — lipomun homojen yag iceriginden farklidir. ADC degerleri dusuktur.
Ayirt Edici Ozellik
Schwannom yumusak doku sinyalli kitle olup yag icermez. T2'de belirgin hiperintens sinyal gosterir (Antoni B alanlari). Yag baskilamada sinyal kaybi gostermez.
Aciliyet
routineYonetim
conservativeBiyopsi
Gerekli DegilTakip
no-follow-upOzofagus lipomu benign tumordur ve malign transformasyon riski yoktur. BT veya MR'da tipik yag dansitesi/sinyali saptandiginda tani kesinlesir ve biyopsi gerekmez. Asemptomatik kucuk lipomlar takip veya tedavi gerektirmez. Semptomatik lezyonlarda (disfaji, obstruksiyon) endoskopik mukozal rezeksiyon (kucuk lezyonlar) veya cerrahi enükleasyon (buyuk lezyonlar) kuratiftir. Nuks son derece nadirdir.
Özofageal lipomlar tedavi gerektirmez. Semptomatik lezyonlarda endoskopik veya cerrahi rezeksiyon uygulanabilir. Malign transformasyon riski yoktur. Yağ dansitesi ile kesin tanı konur, biyopsi gerekmez.