Timoma, anterior (ön) mediastenin en sık görülen primer neoplazmıdır ve timus epitelyal hücrelerinden köken alır. Erişkinlerde 40-60 yaş arasında pik insidans gösterir, cinsiyet dağılımı eşittir. Olguların yaklaşık %30-50'si myastenia gravis ile ilişkilidir; ayrıca saf kırmızı hücre aplazisi, hipogammaglobulinemi ve otoimmün hastalıklarla da birliktelik gösterebilir. WHO sınıflamasına göre Tip A, AB, B1, B2 ve B3 olarak alt tiplere ayrılır. Masaoka-Koga evreleme sistemi cerrahi rezektabilite ve prognoz açısından belirleyicidir — Evre I kapsüle sınırlı, Evre II kapsül invazyonu, Evre III komşu organ invazyonu, Evre IV plevral/perikardial disseminasyon veya uzak metastaz. Tedavide komplet cerrahi rezeksiyon altın standarttır; ileri evrelerde neoadjuvan veya adjuvan radyoterapi ve/veya kemoterapi eklenir.
Yaş Aralığı
40-70
En Sık Yaş
55
Cinsiyet
Esit
Prevalans
Nadir Değil
Timoma, timus bezinin kortikal ve medüller epitelyal hücrelerinden köken alır. Normal timus, T-lenfosit olgunlaşmasında kritik rol oynar ve puberte sonrasında yağlı involüsyona uğrar. Timomada bu epitelyal hücreler neoplastik proliferasyon gösterirken, tümör içinde matür lenfositler de bulunur — WHO tipi buna göre belirlenir (Tip A: minimal lenfosit, Tip B1: zengin lenfosit). Tümörün myasthenia gravis ile ilişkisi, anormal T-lenfosit eğitimi ve asetilkolin reseptörüne karşı otoantikor üretimine bağlıdır. Görüntülemede timomalar genellikle iyi sınırlı, lobüle, homojen yumuşak doku kitlesi olarak görülür; kalsifikasyon %25 olguda izlenir (kaba, amorf veya kapsüler). Kontrastlı BT'de homojen veya hafif heterojen kontrastlanma gösterir. İleri evre timomalar kapsül dışına uzanarak plevral implantlar (drop metastaz) oluşturabilir — bu bulgular cerrahi planlamada kritiktir. MR'da solid komponent T1'de orta sinyal, T2'de hafif hiperintens sinyal gösterir; kistik/nekrotik alanlar T2'de belirgin hiperintens izlenir.
Anterior mediastende iyi sınırlı, lobüle konturlu, homojen yumuşak doku kitlesi olan ve myastenia gravis tanısı bulunan hastada timoma tanısı büyük olasılıkla doğrudur. Bu klinik-radyolojik birliktelik timomanın en güçlü tanısal ipucusudur — myastenia gravis olgularının %10-15'inde timoma saptanır.
Anterior mediastende, büyük damarların önünde lokalize, iyi sınırlı veya lobüle konturlu yumuşak doku dansitesinde kitle. Natif BT'de homojen yumuşak doku dansitesi gösterir (40-60 HU). Büyük tümörlerde internal kistik/nekrotik alanlar hipodens görülür. Kapsüler veya amorf kalsifikasyon %25 olguda mevcuttur. Tümör genellikle orta hattan bir tarafa doğru uzanım gösterir ancak bilateral olabilir.
Rapor Cumlesi
Anterior mediastende büyük damarların önünde lokalize, iyi sınırlı, lobüle konturlu, homojen yumuşak doku dansitesinde kitle izlenmekte olup timoma ön planda düşünülmelidir.
Kontrastlı BT'de homojen veya hafif heterojen kontrastlanma gösterir. Kontrastlanma derecesi genellikle ılımlıdır (solid alanlar 60-80 HU). Büyük tümörlerde (>8 cm) internal septalar ve kistik/nekrotik alanlar nedeniyle heterojen kontrastlanma daha belirgindir. WHO Tip B2 ve B3 timomalar daha heterojen kontrastlanma eğilimindedir. Vasküler yapıların (özellikle brakiosefalik venlerin) invazyon veya basısı değerlendirilmelidir.
Rapor Cumlesi
Kitlenin kontrastlı serilerde homojen/hafif heterojen kontrastlanma gösterdiği izlenmektedir; solid komponent ılımlı kontrastlanma paterni timoma ile uyumludur.
İleri evre timomada (Masaoka Evre III-IV) plevral yüzeyler boyunca nodüler veya plak şeklinde implantlar izlenir. Bu 'drop metastazlar' transselomik yayılımın göstergesidir ve timomanın en karakteristik metastaz paterni olarak kabul edilir. Plevral implantlar unilateral veya bilateral olabilir, plevral efüzyon eşlik edebilir. İmplantlar kontrastlı BT'de yumuşak doku dansitesinde kontrastlanan nodüller olarak görülür. Perikardial yüzeylerde de implantlar izlenebilir.
Rapor Cumlesi
Plevral yüzeyler boyunca kontrastlanan nodüler implantlar izlenmekte olup bu bulgular ileri evre timomanın transselomik yayılımı ile uyumludur (Masaoka Evre IVA).
T1 ağırlıklı görüntülerde solid komponent orta (iskelet kasına eşit veya hafif hiperintens) sinyal gösterir. Kistik/nekrotik alanlar düşük sinyal yoğunluğu gösterir. Hemorajik alanlar T1'de yüksek sinyal gösterebilir. Internal septalar T1'de düşük sinyal çizgileri olarak izlenebilir. Tümörün mediastinal yağ ile olan ilişkisi T1'de iyi değerlendirilir — yağ planlarının silinmesi invazyon göstergesidir.
Rapor Cumlesi
Anterior mediastinal kitlenin solid komponentinin T1 ağırlıklı sekanslarda iskelet kasına eşit-hafif hiperintens sinyal gösterdiği izlenmektedir.
T2 ağırlıklı görüntülerde solid komponent hafif-orta hiperintens sinyal gösterir. Kistik/nekrotik alanlar belirgin hiperintens görülür. İnternal fibröz septalar düşük sinyalli bantlar olarak izlenir ve lobüle iç yapıyı ortaya koyar. T2 heterojenitesi tümör boyutu ve WHO tipi ile korele olabilir — Tip B2/B3 timomalar daha heterojen eğilimindedir. Komşu vasküler yapılarla (özellikle superior vena kava, brakiosefalik venler) olan ilişki T2'de flow void sayesinde değerlendirilebilir.
Rapor Cumlesi
Kitlenin T2 ağırlıklı sekanslarda hafif hiperintens sinyal gösterdiği, internal septalar ve kistik alanlarla lobüle iç yapı sergilediği izlenmektedir.
DWI'da solid komponent hafif-orta difüzyon kısıtlaması gösterir. ADC değerleri genellikle orta düzeydedir (timik karsinom ve lenfomadan daha yüksek). WHO tipi ile ADC değerleri arasında korelasyon bildirilmiştir — yüksek dereceli tipomalarda (B2, B3) ADC değerleri daha düşük olma eğilimindedir. DWI, plevral implantların saptanmasında konvansiyonel sekanslara ek katkı sağlayabilir.
Rapor Cumlesi
Kitlenin solid komponentinde DWI'da hafif-orta difüzyon kısıtlaması izlenmekte olup ADC değerleri orta düzeydedir; bu bulgular timoma ile uyumlu olup timik karsinomdan daha az kısıtlı difüzyon göstermektedir.
FDG PET-BT'de timomalar genellikle hafif-orta FDG tutulumu gösterir (SUVmax 3-7). WHO sınıflaması ile FDG tutulumu arasında pozitif korelasyon vardır — düşük dereceli timomalar (Tip A, AB) düşük tutulum gösterirken, yüksek dereceli (Tip B2, B3) ve timik karsinom belirgin yüksek tutulum gösterir. PET-BT plevral implantların ve uzak metastazların saptanmasında konvansiyonel görüntülemeye üstündür. Tedavi yanıtı değerlendirmesinde de kullanılır.
Rapor Cumlesi
Anterior mediastinal kitlenin FDG PET-BT'de hafif-orta FDG tutulumu gösterdiği izlenmektedir (SUVmax: ...); WHO tipi ile korelasyon önerilir.
Kriterler
Medüller timoma. İğsi/oval epitelyal hücrelerden oluşur, lenfosit bileşeni azdır. En iyi prognozlu alt tiptir.
Ayirt Edici Ozellikler
Homojen kitle, düşük FDG tutulumu, kapsüle sınırlı olma eğilimi (Masaoka I-II)
Kriterler
Mikst timoma. Tip A ve lenfosit zengin Tip B komponentlerin birlikteliği. Prognoz Tip A'ya yakındır.
Ayirt Edici Ozellikler
Homojen veya hafif heterojen kitle, düşük-orta FDG tutulumu, mikst solid/kistik alanlar
Kriterler
Lenfosit baskın timoma. Normal timus korteksine benzer zengin lenfosit popülasyonu. Myastenia gravis birlikteliği sıktır.
Ayirt Edici Ozellikler
Homojen solid kitle, lenfomaya benzer homojen kontrastlanma, orta FDG tutulumu
Kriterler
Kortikal timoma. Lenfositlerle karışmış büyük poligonal epitelyal hücreler. İnvaziv eğilim artmıştır, prognoz kötüleşir.
Ayirt Edici Ozellikler
Heterojen kontrastlanma, kistik/nekrotik alanlar daha sık, yüksek FDG tutulumu, kapsül invazyonu sık
Kriterler
Atipik/iyi diferansiye timik karsinom sınırında. Poligonal epitelyal hücreler baskın, lenfosit az. İnvaziv eğilim belirgindir.
Ayirt Edici Ozellikler
Belirgin heterojen kitle, düzensiz sınırlar, komşu yapı invazyonu, yüksek FDG tutulumu, timik karsinomla ayırıcı tanı güçtür
Ayirt Edici Ozellik
Timik karsinom daha agresif görünümlüdür: düzensiz sınırlar, belirgin vasküler invazyon, lenfadenopati, uzak metastaz. Timomada sınırlar genellikle düzgün, invazyon daha sınırlıdır. FDG tutulumu timik karsinomda belirgin daha yüksektir (SUVmax >7).
Ayirt Edici Ozellik
Lenfoma genellikle yaygın, lobüle, birleşik lenfadenopati şeklinde görülür ve çoğunlukla prevasyuler alanla sınırlı kalmaz. Timoma iyi sınırlı, tek kitleyap özellikleri gösterir. Lenfomada yaş daha genç (20-30), B semptomları eşlik edebilir.
Ayirt Edici Ozellik
Teratom BT'de patognomonik yağ-sıvı seviyesi, kalsifikasyon ve yumuşak doku komponentlerinin birlikteliğini gösterir (yağ+kalsifikasyon+yumuşak doku üçlüsü). Timomada yağ ve diş/kemik benzeri kalsifikasyon bulunmaz.
Ayirt Edici Ozellik
Timik kist BT'de su dansitesinde (0-20 HU), ince duvarlı, kontrastlanma göstermeyen kistik lezyon olarak görülür. Timomada solid komponent ve kontrastlanma bulunur.
Ayirt Edici Ozellik
Retrosternal guatr servikal tiroid ile devamlılık gösterir ve yüksek natif BT dansitesi (~100 HU iyot içeriği nedeniyle), belirgin kontrastlanma ve kalsifikasyonlar içerir. Timomanın servikal bağlantısı yoktur ve natif BT dansitesi düşüktür.
Aciliyet
urgentYonetim
surgicalBiyopsi
Gerekli DegilTakip
6-monthTimoma tedavisinde komplet cerrahi rezeksiyon (timektomi) altın standarttır. Masaoka Evre I-II'de yalnız cerrahi genellikle yeterlidir; Evre III'te adjuvan radyoterapi, Evre IV'te kemoterapi eklenir. Myastenia gravis taraması zorunludur (anti-AChR antikoru). İnkomplet rezeksiyon veya ileri evre hastalıkta nüks riski yüksektir — uzun süreli takip (>10 yıl) önerilir.
Timoma tedavisi primer olarak cerrahi rezeksiyondur. Masaoka-Koga evreleme sistemi prognoz ve tedavi planlamasında kullanılır. İnvazif timomalarda neoadjuvan kemoterapi ve/veya radyoterapi uygulanabilir. Myastenia gravis semptomları timektomi sonrası düzelebilir.